İşyeri Temsilcisi Olmak

DERS

Bu modülün soru bankasının tamamı. Önce kendiniz cevaplayın, sonra gerekçesini açın — her cevabın yasal dayanağı yazılı.

1. 1.4688 Md.23'e göre 350 kişilik bir kamu kurumunda en çok kaç işyeri sendika temsilcisi seçilebilir?

   • A1
   • B2
   • C3
   • D4
   CEVABI GÖSTER →

   B2

   Md.23: 201-600 arası işyeri için en çok 2 temsilci seçilebilir.

2. 2.İşyeri sendika temsilcisi haftada kaç saat ücretli izin kullanma hakkına sahiptir?

   • A2 saat
   • B4 saat
   • C6 saat
   • D8 saat
   CEVABI GÖSTER →

   B4 saat

   Md.23/3: temsilci, görevlerini haftada 4 saat olmak üzere yerine getirir ve bu sürede izinli sayılır.

3. 3.4688 Md.23'e göre işyeri sendika temsilcisi seçme yetkisi kime aittir?

   • AKurumun insan kaynakları birimine
   • Bİşyerindeki en kıdemli sendika üyesine
   • Cİşyerinde en çok üye kaydetmiş sendikaya
   • DTüm sendikalara eşit olarak
   CEVABI GÖSTER →

   Cİşyerinde en çok üye kaydetmiş sendikaya

   Md.23/1: işyerinde en çok üye kaydetmiş sendika, işyeri sendika temsilcisi seçmeye yetkilidir.

4. 4.Kurum idari kurulu (Md.22) ile işyeri temsilcisinin ilişkisi nedir?

   • ATemsilci kurulun başkanıdır
   • BTemsilci kurula katılarak kolektif sorunları kurumsal düzeyde dile getirebilir
   • CTemsilci kurula sadece davet edildiğinde katılabilir
   • DTemsilcinin kurulla doğrudan bir ilişkisi yoktur
   CEVABI GÖSTER →

   BTemsilci kurula katılarak kolektif sorunları kurumsal düzeyde dile getirebilir

   Md.22 kapsamındaki kurum idari kurulu her iki ayda bir toplanır; işyeri temsilcisi bu kurula katılabilir. Bu, bireysel şikayetin ötesinde sistematik sorunların kurumsal mekanizmaya taşınma kanalıdır.

5. 5.İşyeri temsilcisini sendika üyeliği nedeniyle yapılan haksız işlemlere karşı koruyan yasal dayanak hangisidir?

   • A4688 Md.23 — doğrudan temsilci güvencesi
   • B4688 Md.18 — farklı işlem yasağı
   • C657 sy. DMK Md.76 — naklen atama kısıtlaması
   • Dİş Kanunu Md.25 — iş sözleşmesi güvencesi
   CEVABI GÖSTER →

   B4688 Md.18 — farklı işlem yasağı

   4688 Md.23, temsilciyi güvence altına almaz. Güvence Md.18'den gelir: sendika üyeliği veya sendikal faaliyet nedeniyle farklı işlem yasaktır. Bu yasak temsilcilere de uygulanır.

6. 6.Murat, 800 kişilik bir devlet tiyatrosunda işyeri temsilcisi. Tiyatroda sahne ve proje görev dağılımı sendika üyelerine haksız biçimde uygulanıyor. Murat bu sorunu en uygun şekilde nasıl ele almalıdır?

   • ABireysel dilekçe ile üst amire başvurmalı
   • BDurumu sosyal medyada duyurmalı
   • CMd.22 kapsamındaki kurum idari kurulu toplantısına taşımalı ve sendika hukuk birimiyle koordineli hareket etmeli
   • DSoruşturma açılmasını talep etmeli
   CEVABI GÖSTER →

   CMd.22 kapsamındaki kurum idari kurulu toplantısına taşımalı ve sendika hukuk birimiyle koordineli hareket etmeli

   Sistemik bir hak ihlali, kurum idari kurulu mekanizmasıyla (Md.22) kurumsal düzeyde ele alınır. Sendika hukuk birimi aynı anda Md.18 kapsamında değerlendirme yapabilir. Bireysel dilekçe yetersizdir; sosyal medya öncelikli kanal değildir.

7. 7.Kamu kurumunda 1.500 çalışan var. İki sendika faaliyet gösteriyor: A sendikasının 420, B sendikasının 310 üyesi var. Kaç işyeri temsilcisi seçilebilir ve seçme yetkisi kime ait?

   • AToplam 4 temsilci; A ve B sendikası oransal olarak paylaşır
   • BEn çok 4 temsilci; yalnızca A sendikası seçme yetkisine sahip
   • CEn çok 3 temsilci; yalnızca A sendikası seçme yetkisine sahip
   • DEn çok 4 temsilci; her iki sendika da ayrı temsilci seçer
   CEVABI GÖSTER →

   BEn çok 4 temsilci; yalnızca A sendikası seçme yetkisine sahip

   1.001-2.000 arası için Md.23: en çok 4 temsilci. Seçme yetkisi yalnızca en fazla üyeli sendikaya (A) aittir. B sendikası koordinasyon temsilcisi belirleyebilir — ancak asıl temsilci sayısı ve seçim yetkisi A'dadır.

8. 8.İşyeri temsilcisi Murat, sendika adına sorun ilettiği için yöneticisi tarafından farklı birime atandı. Murat idare mahkemesine başvurdu — ama "temsilcilere özel güvence maddesini" bulamadı. Bu durumu nasıl değerlendirirsiniz?

   • ATemsilciye özgü güvence yok — Murat haksız
   • BMurat yanlış maddeye baktı; güvence Md.18'dedir ve sendikal faaliyet nedeniyle farklı işlem yasağını kapsar
   • CMd.23 temsilci güvencesini içeriyor; Murat kanunu okuyamamış
   • DGüvence yalnızca baştemsilcilere tanınmış
   CEVABI GÖSTER →

   BMurat yanlış maddeye baktı; güvence Md.18'dedir ve sendikal faaliyet nedeniyle farklı işlem yasağını kapsar

   4688'de temsilciye özgü ayrı bir güvence maddesi yoktur. Koruma Md.18'den gelir: sendikal faaliyet veya üyelik nedeniyle farklı işlem yasaktır. Temsilcinin "sendikal faaliyet" olarak nitelendirilen eylemlerine karşı yapılan işlemler bu kapsamda değerlendirilir. Md.18 kapsamında idare mahkemesine başvuru hakkı mevcuttur.

9. 9.İşyeri sendika temsilcisinin üç temel görevi nedir?

   • ADenetlemek, cezalandırmak, raporlamak
   • BSorunları dinlemek, ilgili yerlere iletmek, işveren ile üyeler arasında iletişim sağlamak
   • CToplu sözleşme imzalamak
   • DSendika aidatlarını toplamak
   CEVABI GÖSTER →

   BSorunları dinlemek, ilgili yerlere iletmek, işveren ile üyeler arasında iletişim sağlamak

   İşyeri sendika temsilcisi, işyerindeki üyelerle sendika arasındaki köprüdür: sorunları dinler, ilgili yerlere iletir, işveren ile üyeler arasında iletişim sağlar.

   Dayanak: 4688 Md.23

10. 10.Temsilci olabilmek için hangi şart ARANMAZ?

    • ASendika üyesi olmak
    • BAynı işyerinde çalışmak
    • CSendika tarafından seçilmek ya da görevlendirilmek
    • DBelirli bir kıdem veya müdür onayı
    CEVABI GÖSTER →

    DBelirli bir kıdem veya müdür onayı

    Temsilci olabilmenin şartları: sendika üyesi olmak, aynı işyerinde çalışmak, sendika tarafından seçilmek ya da görevlendirilmek. Belirli bir kıdem, unvan ya da müdür onayı gerekmez.

    Dayanak: 4688 Md.23

11. 11.Kültür kurumlarında "artistik karar" gerekçesiyle sahne listesinden çıkarılan bir üye söz konusu olduğunda temsilcinin rolü nedir?

    • ASanat Kurulu kararını doğrudan iptal etmek
    • BKararın arkasında sendika baskısı olup olmadığını görmek için kurumun veri birikimine (üyelik tarihleri, karar tarihleri, eşdeğer durumdaki meslektaşlar) erişmek
    • CYalnızca üyeye moral destek vermek
    • DKültür Bakanlığı'na doğrudan şikâyet etmek
    CEVABI GÖSTER →

    BKararın arkasında sendika baskısı olup olmadığını görmek için kurumun veri birikimine (üyelik tarihleri, karar tarihleri, eşdeğer durumdaki meslektaşlar) erişmek

    Tek bir üyenin perspektifi yetmez. Temsilci kurumun veri birikimine erişerek — üyelik tarihleri, karar tarihleri, eşdeğer durumdaki üye olmayan meslektaşlar — kararın arkasında sendika baskısı olup olmadığını görebilir.

12. 12.DOB'da Sanat Kurulu'nun sözleşme yenileme kararlarının sendika üyelerini eşit uygulayıp uygulamadığını sorgulamak isteyen bir temsilci hangi mekanizmayı kullanabilir?

    • ADoğrudan dava açmak
    • BMd.22 kurum idari kurulu
    • CMd.16 çekilme prosedürü
    • DMd.14 üyelik başvurusu
    CEVABI GÖSTER →

    BMd.22 kurum idari kurulu

    5441'deki Sanat Kurulu'nun subjektif takdir yetkisi bireysel itirazla kırılamaz — ama Md.22 kurum idari kurulu mekanizması, temsilcinin bu kararların eşit uygulanıp uygulanmadığını sorgulayabileceği zemini sunar.

    Dayanak: 4688 Md.22 × 5441

13. 13.Temsilcinin veri birikimine (disiplin soruşturmaları, üyelik tarihleri vb.) erişim hakkının yasal zemini nedir?

    • AKVKK
    • BMd.22
    • CMd.16
    • DMd.14
    CEVABI GÖSTER →

    BMd.22

    Md.22 kurum idari kurulu mekanizması, temsilcinin son iki yılda açılan disiplin soruşturmalarının sendika üyelerini orantısız etkileyip etkilemediği gibi örüntü sorularını sorabilmesinin yasal zeminidir.

    Dayanak: 4688 Md.22

14. 14.Kültür kurumunda temsilci olmanın genel kamu kurumlarından farkı nedir?

    • AHiçbir fark yoktur
    • BTemsilci yalnızca sorun ileten değil, "artistik karar" perdesinin arkasındaki örüntüyü gören kişi olmak zorundadır — üç özgün boyut (artistik karar perdesi, Sanat Kurulu × Md.22 ilişkisi, veri birikimi) bunu gerektirir
    • CKültür kurumlarında temsilcilik yasaktır
    • DKültür kurumlarında yalnızca sendika genel merkezi temsilci atayabilir
    CEVABI GÖSTER →

    BTemsilci yalnızca sorun ileten değil, "artistik karar" perdesinin arkasındaki örüntüyü gören kişi olmak zorundadır — üç özgün boyut (artistik karar perdesi, Sanat Kurulu × Md.22 ilişkisi, veri birikimi) bunu gerektirir

    Kültür kurumunda temsilci olmak, yalnızca sorun ileten değil — örüntü gören kişi olmaktır. Üç özgün boyut bunu gerektirir: artistik karar perdesi, Sanat Kurulu × Md.22 ilişkisi ve veri birikimi.

15. 15.Bir sendika üyesi, işyeri temsilcisi olmak istiyor ama 2 yıldır bu kurumda çalışıyor ve daha önce hiç yöneticilik yapmamış. Temsilci olabilir mi?

    • AHayır, en az 5 yıl kıdem gerekir
    • BEvet — sendika üyesi olmak, aynı işyerinde çalışmak ve sendika tarafından seçilmek/görevlendirilmek yeterlidir, kıdem veya yöneticilik deneyimi aranmaz
    • CHayır, yönetici onayı olmadan temsilci olunamaz
    • DYalnızca genel merkez üyeleri temsilci olabilir
    CEVABI GÖSTER →

    BEvet — sendika üyesi olmak, aynı işyerinde çalışmak ve sendika tarafından seçilmek/görevlendirilmek yeterlidir, kıdem veya yöneticilik deneyimi aranmaz

    Temsilci olabilmenin şartları sınırlıdır: sendika üyesi olmak, aynı işyerinde çalışmak, sendika tarafından seçilmek ya da görevlendirilmek. Kıdem, unvan ya da yöneticilik deneyimi aranmaz.

    Dayanak: 4688 Md.23

16. 16.5441'deki Sanat Kurulu'nun subjektif takdir yetkisi ile Md.22 kurum idari kurulu arasındaki ilişki nedir?

    • ASanat Kurulu'nun yetkisi Md.22 ile tamamen ortadan kalkar
    • BSanat Kurulu'nun subjektif yetkisi bireysel itirazla kırılamaz, ama Md.22 kurulu bu kararların eşit uygulanıp uygulanmadığını sorgulama zemini sunar — bir kurulun varlığı diğeriyle dengelenebilir
    • Cİkisi arasında hiçbir ilişki yoktur
    • DMd.22 kurulu yalnızca genel idare kurumlarında geçerlidir
    CEVABI GÖSTER →

    BSanat Kurulu'nun subjektif yetkisi bireysel itirazla kırılamaz, ama Md.22 kurulu bu kararların eşit uygulanıp uygulanmadığını sorgulama zemini sunar — bir kurulun varlığı diğeriyle dengelenebilir

    Sanat Kurulu'nun subjektif takdir yetkisini bireysel itirazla kırmak zordur. Ama Md.22 kurum idari kurulu mekanizması, temsilcinin bu yetkinin eşit uygulanıp uygulanmadığını sorgulayabileceği bir denge noktası sunar.

    Dayanak: 4688 Md.22 × 5441